‘मलाई त आफूले कुनै बेला मिर्गौला प्रत्यारोपण पनि गरेको थिएँ र भन्ने लाग्छ’
नियमित परीक्षण र खानपानमा होशियारीले अहिलेसम्म कुनै समस्या आएको छैन्
नेपालमा पहिलोपटक मिर्गौला प्रत्यारोपण गराउने व्यक्ति हुन् हेमराज श्रेष्ठ । काठमाडौं बुढानिलकण्ठका हेमराजले नेपालमै पहिलोपटक त्रिवि शिक्षण अस्पताल महाराजगञ्जमा आफनो मिर्गौला प्रत्यारोपण गराएका थिए । उनलाई उनकी श्रीमती ज्ञानी श्रेष्ठले मिर्गौला दिएकी थिइन । वि सं २०६५ साल साउन २४ गते नेपालमै पहिलोपटक मिर्गौला प्रत्यारोपण गरेर सेवा शुरु भएको थियो ।
१२ वर्षअघि हेमराज श्रेष्ठ मिर्गौला फेल भएपछि डाइलाइसिस गराइरहेका थिए । उनीसँग अब मिर्गौला प्रत्यारोपणको विकल्प थिएन । त्यसैले उनले मिर्गौला प्रत्यारोपणको तयारी भने गरिरहेका थिए । त्यसबेला नेपालमा मिर्गौला प्रत्यारोपण नभएका कारण भारत जानुपर्ने बाध्यता थियो । तर त्यही बेला नेपालमा मिर्गौला प्रत्यारोपण शुरु हुने कुरा हुन थालेको छ भन्ने थाहा पाएपछि उनी जे भए पनि आफनै देशमा गर्छु, मरे पनि बरु नेपालमै मर्छु भन्ने ठानेर भारतबाट फर्केर आए र त्रिवि शिक्षण अस्पताल पुगेर सबै बुझे । नेपालमै प्रत्यारोपण शुरु हुने भएपछि किन जानु अर्काको देशमा भन्ने लागेर आफू केही समय डायलाइसिसको सकस सहेर कुरेर बसेको बताउँछन् श्रेष्ठ । उनले नेपालमै प्रत्यारोपण गराउने निधो त गरे तर कता कता पहिलोपटक हुन लागेकोले मरिने पो होकी भन्ने लाग्यो तर जे होस भनेर आँट गरेको उनको भनाई छ ।
अहिलेसम्म कुनै समस्या नआएको हेमराज बताउँछन्। उनले भने, ‘मिर्गौला प्रत्यारोपण गरेपछि गाह्रो हुन्छ, ‘आराम मात्र गर्नपर्छ भन्थे तर त्यस्तो होइन रहेछ । मलाई त आफूले कुनै बेला मिर्गौला प्रत्यारोपण पनि गरेको थिएँ र भन्ने लाग्छ ।’ उनले भने, ‘म जस्ता मिर्गौला प्रत्यारोपण गराएका सबैलाई के भन्न चाहन्छु भने मिर्गौला प्रत्यारोपण गरेको छ भन्दैमा जीवन नै समाप्त हुने होइन् त्यसपछि पनि स्वस्थ र सक्रिय जीवन जिउन सकिन्छ । जसको ज्वलन्त उदाहरण म आफै छु ।’ नियमित परीक्षण र खानपानमा होशियारीले अहिलेसम्म कुनै समस्या भोग्नु नपरेको बताउँछन्।
हेमराजले डा दिव्या सिंहलाई भेटेर सोही दिन प्रत्यारोपण गर्ने भनेर सबै जाँचहरु पनि गराए र तयार भएर बसे । खासमा अर्को एक व्यक्तिलाई तयार पारेर प्रत्यारोपण गरिंदै थियो तर ती व्यक्तिलाई प्रत्यारोपण गर्ने दिन ज्वरो आएपछि हेमराजकै पालो आएको बताउँछिन् मिर्गौला रोग विशेषज्ञ डा दिव्या सिंह शाह । त्यसपछि भने हेमराजलाई अघि सारिएको थियो । यसरी उनी नेपालमै पहिलोपटक मिर्गौला प्रत्यारोपण गर्ने व्यक्ति बन्न पुगे ।
हेमराज प्रत्यारोपणपछि पनि सक्रिय जीवन बिताइरहेका छन्। उनी बिहानै ५ बजेसम्म उठिसक्छन्। त्यसपछि उनको दैनिकी मर्निङ वाकबाट शुरु हुन्छ । खानपानमा विशेष ध्यान दिने गरेको उनको भनाई छ । कहिलेकाही अप्ठेरो परेमा मात्र बाहिरको खाना खाने गरेको बताउँदै उनले भने, म सकेसम्म स्वस्थ खाना नै खान्छु । यसमा हामी प्रत्यारोपण गरेकाले ध्यान दिनैपर्छ उनी थप्छन्। उनी घरजग्गासम्बन्धी व्यवसाय गर्छन । त्यसमा दौडधुप खुब गर्नुपर्छ तर पनि उनी सक्रिय रुपमा लागिरहेकै छन्। उनले भने, धेरैले यो बिरामी छ भन्ने सोच्छन् तर म त मिर्गौला प्रत्यारोपण गरेपछि झन सक्रिय भएको छु । अहिलेसम्म नियमित फलोअप बाहेक अस्पताल जान नपरेको बताउँछन् उनी ।
उनलाई मिर्गौला दिने उनकी श्रीमती ज्ञानी पनि स्वस्थ र सक्रिय छिन्। अहिलेसम्म कुनै समस्या नआएको हेमराज बताउँछन्। उनले भने, ‘मिर्गौला प्रत्यारोपण गरेपछि गाह्रो हुन्छ, ‘आराम मात्र गर्नपर्छ भन्थे तर त्यस्तो होइन रहेछ । मलाई त आफूले कुनै बेला मिर्गौला प्रत्यारोपण पनि गरेको थिएँ र भन्ने लाग्छ ।’ उनले भने, ‘म जस्ता मिर्गौला प्रत्यारोपण गराएका सबैलाई के भन्न चाहन्छु भने मिर्गौला प्रत्यारोपण गरेको छ भन्दैमा जीवन नै समाप्त हुने होइन् त्यसपछि पनि स्वस्थ र सक्रिय जीवन जिउन सकिन्छ । जसको ज्वलन्त उदाहरण म आफै छु ।’ नियमित परीक्षण र खानपानमा होशियारीले अहिलेसम्म कुनै समस्या भोग्नु नपरेको बताउँछन्।







Pledges to Curb Antimicrobial Resistance Must Urgently Translate into Action
वरिष्ठ युरोलोजिष्ट डा सञ्जय खड्गीलाई अन्तराष्ट्रिय अवार्ड
साहित्यकार मोतीशोभाका पाँच कृति एकैसाथ विमोचित
आत्महत्यासम्बन्धी जिम्मेवार रिपोर्टिङका लागि सञ्चारकर्मीलाई अभिमुखीकरण
बुढ्यौलीमा पनि अधिकार र सम्मानको खाँचो